Na zestien jaar lobbyen voor panda's een 'vuist in de lucht'

10-04-2017
Zakenman, investeerder, miljardair, avonturier én dierenliefhebber: Marcel Boekhoorn (57) is het allemaal. Nu ook: de man die de komende week twee reuzenpanda's gaat ophalen in China. ,,By far mijn mooiste deal ooit." Een exclusief gesprek.
'Ongelofelijk'', zegt Marcel Boekhoorn. ,,On-ge-lo-fe-lijk." Met grote passen loopt hij door zijn nog niet geopende, imposante reuzenpandaverblijf. Vanaf woensdag het nieuwe thuis van vrouwtje Wu Wen en mannetje Xing Ya. Zeg maar gerust: een pandapaleis. Dik zeven miljoen euro trok de excentrieke zakenman ervoor uit.

De ramen zijn nog geblindeerd en foto's van de binnenkant ten strengste verboden. Toch geeft één van de rijkste Nederlanders - geschat vermogen: 1,3 miljard euro - zelf een rondleiding. ,,Kijk hier: zelfs een kraamkamer. Met couveuse! Moest van de Chinezen."

Vader

We lopen door twee reusachtige, handgeschilderde verblijven: één voor hem en één voor haar. Reuzenpanda's zijn extreme solisten; alleen op haar drie 'vruchtbare' dagen per jaar zitten ze bij elkaar. Het pand is een klassiek staaltje Chinese architectuur en houtbouwkunst. ,,Aan katrolletjes hesen ze balken van 500 kilo omhoog. Ik wou dat mijn vader dit nog had mogen meemaken. Hij was timmerman, later uitvoerder. Hij had het geweldig gevonden, echt geweldig."

Tienduizenden, honderdduizenden pandafans verwacht Boekhoorn in Rhenen. ,,Met 35.000 abonnementhouders gaan we absoluut een paar keer paniek in de tent krijgen. Zeker in het begin zal het uitslaande brand zijn.''

Onmogelijk

De parkeerplaats van Ouwehands Dierenpark is goed voor 2.000 auto's, op de nog aan te leggen parkeerplaats bij Wageningen passen er nog 2.000. ,,Veel lost zich vanzelf op, maar er zullen aanloopproblemen ontstaan. File op de Grebbeberg. Want wie kan ze weerstaan? Met hun zwartomrande ogen, die witte snoet. Ze stralen zoveel warmte uit. Liefde. Vriendschap. En ze zijn natuurlijk het symbool van een dier dat op uitsterven staat, dat we moeten beschermen. Ik ben er altijd door gebiologeerd geweest. Al vanaf minuut één toen ik de dierentuin kocht, in 2000, dacht ik: hoe kom ik aan panda's? Iedereen zei: dat is onmogelijk."

Ook al zijn panda's kieskeurig (er zijn honderden soorten bamboe, zij eten er slechts enkele) en traag (ze eten twaalf uur per dag), de opmerkingen dat het Boekhoorn niet lukt prikkelen zijn handelsgeest. Maakt het laten slagen van een extreem lastige missie dat hij juist voor panda's gaat? Een brede lach verschijnt op zijn gezicht. ,,Natuurlijk! Het woord 'nee' ken ik niet. Ik ga net zo lang door tot ik iets bereik. Met mijn team van Ouwehands Dierenpark zijn we er zestien jaar mee bezig geweest, we vlogen er meer dan twintig keer voor naar China. Dat geduld en uithoudingsvermogen wordt woensdag beloond als ik met de panda's naar Nederland vlieg.'' Boekhoorn steekt zijn gebalde vuist in de lucht. ,,Dan is het echt hosanna."

Niet te koop

Reuzenpanda's zijn zelfs voor superrijken niet te koop. ,,Ze zijn een politiek geschenk. Dat ik ze kan leasen is een teken van vriendschap tussen China en Nederland. Hun regeringen moeten het je gunnen. Tientallen mensen hebben gelobbyd. Drie premiers: Kok, Balkenende en Rutte, de Wageningse Universiteit. Ik heb veel leuke dingen gedaan in mijn leven, ik ben als zakenman verslaafd aan het sluiten van deals. Ook al heb ik veel bedrijven van nul af opgebouwd. Dit helpt bij het in stand houden van een bedreigde diersoort. Dit is sociaal gezien by far mijn mooiste deal ooit.''

Volgens hem moeten we 'met z'n allen bijdragen aan het in stand houden van wilde dieren'. ,,Ik hou van mensen, maar nog meer van dieren. Er is maar één planeet. Dit is mijn bijdrage. Ik vind het belangrijk iets terug te geven."

Avonturier

Het leven van Boekhoorn doet denken aan stripheld Kuifje. Er is het avontuur met de reuzenpanda's, maar hij voer ook met zijn eigen 52-meter lange jacht naar Antarctica. En in Amerika schudde hij de hand van Donald Trump bij een bezoek aan tennistoernooi Flushing Meadows. ,,Hij werd omringd door twintig mannen met oordopjes. Eén groot theater. Laat ik het zo zeggen: ik was niet onder de indruk van hem.''

In 2014 gaf Boekhoorn zijn laatste grote interview, over zijn privéleven zegt hij het liefst niets. Een gotspe vond Boekhoorn het dat De Telegraaf in januari 2007 met chocoladeletters de krant opende met 'duurste scheiding ooit'. ,,Het sloeg nergens op. Schandalig.'' Boekhoorn is nu alleen, heeft geen relatie. ,,Dat bevalt me prima. Ik wil genieten van het leven. Ik ben niet een man die elke avond om vijf uur thuis is.'' Dat red ik nét niet'', lacht hij hard. ,,Ik werk honderd uur per week.''

Gorilla's


Twee uur eerder. We treffen hem in misschien wel de meest bizarre directiekamer van Nederland: pal boven het gorillaverblijf van Ouwehands Dierenpark. Midden in zijn kantoor Ramphastos Investments (een ander woord voor toekan, de lievelingsvogel van Boekhoorn) staat een kunstwerk. Een grote kist met een gekroond gorillahoofd en een klok die twee voor twaalf aangeeft. Draai je aan een hendel, gaat het deksel open en kijk je op de gorilla's. ,,Ik kan ze vanaf hier voeren."

Vandaag gebeurt dat niet, want er is strijd in de groep van zes mannetjes over wie de baas is, dus kun je ze beter allemaal tegelijk voeren. De door binnenhuisgoeroe Piet Boon ingerichte ruimte krijgt er binnenkort nóg een eyecatcher bij. ,,De twee witte tijgers van Ouwehands, die onlangs zijn overleden. Ik heb ze laten opzetten."

Gewone jongen

Boekhoorn is groot geworden met de verkoop van Bakker Bart en telecombedrijf Telfort, waar hij in korte tijd 500 miljoen euro aan verdiende. ,,Ik vaar op mijn intuïtie.'' Hij is een kleurrijk vat vol ogenschijnlijke tegenstrijdigheden: alpha en bèta, zakelijk en emotioneel. Een hightech-man die het liefst wil klaverjassen met zijn 'drie mooie dochters'. ,,Ik vind het zó'n sociale armoede dat iedereen alleen maar op z'n mobieltje zit te staren.'' Mondain, maar ergens nog de gewone jongen uit Nijmegen die opgroeide in een 'straightforward arbeidersgezin'.

Aan de muur zijn wall of fame. Marcel Boekhoorn met de groten der aarde: Richard Branson, Yasser Arafat, Johan Cruyff (,,met hem ben ik nog naar Mandela gegaan, met onze vrouwen, maar toen we daar aankwamen bleek hij helaas ziek"), Bill Gates 'een autist, ben je in een paar minuten mee uitgepraat' en Bono. De grootste foto is die met zijn vijf jaar geleden overleden vader. Twee mannen, dezelfde aanstekelijke lach.

Nijmeegse roots

De 57-jarige Boekhoorn oogt fris en fit. Om zeven uur vanmorgen was hij al op kantoor - ,,ik ben bezig met een belangrijk project waar ik nog niks over kan zeggen" - terwijl hij de nacht daarvoor pas om twee uur in zijn bed in Bennekom lag. Stapavondje in Nijmegen (,,mijn échte thuis'') met zijn oude voetbalteam. ,,Het was weer lachen, gieren, brullen. Ze waren al mijn vrienden toen ik nog geen knaak had." Ze houden hem met de voeten op de grond. Verbonden met zijn Nijmeegse roots.

Ooit vroeg hij zijn voetbalmaten van veteranenteam Oranje Blauw 4 te beleggen in aandelen Telfort. Toen Boekhoorn het zieltogende telecombedrijf opkocht, het reanimeerde en het voor een miljard euro aan KPN verkocht, maakte niet alleen hijzelf een klapper. ,,Mijn teamgenoten, zakenpartners en vrienden zijn daar zeker niet slechter van geworden.'' Sommigen voetbalmaatjes kregen tonnen bijgeschreven op hun rekening. Zijn credo: ,,Als je niet kunt delen, kun je ook niet vermenigvuldigen.'' Juíst zakelijk geldt dat, vindt hij. ,,Als iedereen zich winnaar voelt, bereik je veel meer. Je krijgt terug wat je geeft.''

Belangrijkste les

Registeraccountant Boekhoorn was de jongste partner ooit bij Deloitte & Touche, een dealmaker zoals je ze zelden ziet. In 1994 begon hij voor zichzelf, maar twee jaar later was hij zo goed als failliet. ,,Ik deed alles fout. Maar ik heb toen de belangrijkste lessen van mijn leven geleerd. Over wie er voor je is en wie je laten vallen. Niemand wilde me geld lenen, ook de mensen voor wie ik als accountant veel geld had verdiend niet."

Anno 2017 heeft Ramphastos een meerderheidsbelang in 45 bedrijven. ,,Ik ben gewoon een magneet die kansen aantrekt.'' Hij is onder meer eigenaar van de High Tech Campus in Eindhoven - ,,de slimste vierkante kilometer ter wereld". ,,Eindhoven heeft de hoogste patentdichtheid per inwoner van de wereld. Ik heb daar een kaartje voor de Champions League-finale van nieuwe hightech ontwikkelingen." Ook heeft hij innovatieve bedrijven als VoiceTrust (spraakherkenning en biometrische identificatie), Aviation Glass ('wereldmarktleider in glas en spiegels voor vliegtuigen') en Antenna (ontwikkelde een superieure antenne voor mobiele telefoons en routers, moet een volgende klapper worden, maar is dat vooralsnog niet). ,,Ik denk zelf ook wel eens: verdomme 'Boek', het is wel heel groot geworden.''

Geen chagrijn

Zijn investeringen draaien om innovatie, wereldwijde groeipotentie, een ijzersterke concurrentiepositie, lange termijn-commitment en meer dan ooit om de fun-factor. ,,Als iemand bij mij binnen komt en hij kijkt vervelend, dan heb ik het eigenlijk al gehad. Ook al zijn de cijfers goed, met chagrijnige mensen doe ik geen zaken."

De afgelopen jaren heeft hij naar eigen zeggen 'veel business afgestoten'. Op zijn inmiddels verkochte vastgoedbedrijf aan de Amsterdamse Zuidas, leed hij tientallen miljoenen verlies. ,,Voor de Teleac-cursus 'Schuiven met stenen' ben ik summa cum laude gezakt'', vervolgt hij gierend van het lachen. ,,Niks voor mij, vastgoed. Ik ben van mensen, van ideeën, iets creëren, van niets iets maken. Dat geeft mij veel meer satisfaction.

''Goudmijn

Over drie weken begint Boekhoorn aan een volgend avontuur en opent hij een goudmijn in Zuid-Afrika. ,,Met een zeer geavanceerde techniek halen wij goudstof uit bergen zand, die afkomstig zijn uit goudmijnen, waar nog wat goud in achtergebleven is. Dit is weer zo'n project dat mij ontzettend veel energie geeft. Ga ik gelijk nog even op safari. Iedere dag een nieuw avontuur. Zo is mijn leven. Ik ben met een euro begonnen. Ik weet niet of ik ook met een euro eindig, maar ik heb in elk geval een leuk leven gehad.'' 

Dankzij zijn vermogen kan hij voor deals ter plekke beslissen. ,,Iemand die beslist en wel eens mist, brengt meer geld in de kist dan een theoreticus die de praktische aansluiting mist.'' Als hij een bijzondere deal kan doen, waar ook ter wereld, zegt hij: ,,Jongens we pakken het vliegtuig. We gáán.'' Hij gaat alleen, of kiest iemand uit het 8-koppige team waaruit Ramphastos bestaat en vliegt erop af in zijn privévliegtuig. ,,Ik zit 600 uur per jaar in het vliegtuig. Sommige dingen die op je pad komen, moet je gewoon doen. Ik durf dat. Dat is mijn manier van zaken doen.'' 

Zondag vliegt hij met collega-bestuurders en dierenverzorgers van Ouwehands, plus zijn drie dochters, naar het Chinese Chengdu om Wu Wen en Xing Ya op te halen. Woensdagavond landen ze in Nederland met de panda's in het ruim. ,,Maar als het aan mij ligt zet ik ze in de Business Class, links en rechts van me. Ik ben ongelofelijk blij dat we ze na zestien jaar pandadiplomatie op gaan halen. Dat is een overwinning van de bovenste categorie. Er is maar één planeet. Het in stand houden van de natuur en het overleven van de panda in het wild, daar draag ik aan bij. Dit bewijst: niets is onmogelijk.''

Bron: www.ad.nl d.d. 8 april 2017


Public Matters crash course Public Affairs op 28 november

16-10-2018 Wilt u inzicht krijgen in Haagse besluitvormingsprocessen en procedures of de impact van uw belangenbehartiging verhogen? Zoekt u naar intervisie met andere belangenbehartigers en ontvangt u graag feedback op uw beïnvloedingsvaardigheden? Of wilt u concrete handvatten verkrijgen om een effectieve stakeholderstrategie te ontwikkelen? 
 
Op woensdag 28 november organiseert Public Matters weer de crash course Public Affairs. Voor deze intensieve eendaagse training is plaats voor maximaal vier deelnemers. Dus wees er snel bij, de plekken zijn beperkt.
Verder lezen »

Interview voorzitter LTO Nederland Marc Calon: ‘Je moet er bovenop blijven zitten'

15-10-2018 “Wij hebben de formatie gewonnen. Bij mijn weten is geen enkel regeerakkoord sinds de oorlog zo uitgebreid en zo positief geweest over de landbouw. We hebben daar een strakke lobby op gevoerd. Halverwege de formatie zaten we bij Rutte aan tafel en bij Buma. 90% van wat we vroegen staat in het akkoord.” 
Verder lezen »

Niemand lobbyt in kabinetsformaties voor de burger

10-10-2018 Na verkiezingen stijgen de lasten voor de burger en dalen die voor bedrijven, terwijl altijd precies het omgekeerde wordt beloofd. Zo luidt een van de bevindingen uit het onderzoek dat Wimar Bolhuis deed naar de input en output van verkiezingen en formatieprocessen in Nederland sinds 1986.
Verder lezen »

Prinsjesdag 2018 - Vaarkaart Rijksbegrotingscyclus

18-09-2018 De derde dinsdag van september markeert jaarlijks een politiek hoogtepunt: Prinsjesdag. Een dag vol tradities, rituelen en symboliek. De gouden koets, de troonrede, driewerf hoera, de hoedjesparade en natuurlijk ‘het koffertje’ met daarin de Rijksbegroting. Kortom, de start van een nieuw parlementair jaar.
Verder lezen »